Kan het uitstrijkje straks worden vervangen? Onderzoekers doen verrassende ontdekking

Wat vertelt menstruatiebloed over je gezondheid?

Menstruatiebloed blijkt veel meer te bevatten dan alleen bloed. Het zit vol met cellen uit de baarmoeder, afweercellen en andere stoffen die onderzoekers waardevolle informatie kunnen geven over wat er in het lichaam gebeurt.

Wetenschappers van het Radboudumc onderzoeken daarom al langere tijd of menstruatiebloed kan helpen bij het opsporen van verschillende aandoeningen. Denk aan endometriose, vruchtbaarheidsproblemen, terugkerende miskramen en mogelijk zelfs baarmoederhalskanker.

Het verzamelen van het materiaal is vrij eenvoudig. Vrouwen vangen tijdens hun menstruatie wat bloed op met een menstruatiecup en sturen dit vervolgens op naar een laboratorium. Daar wordt het onderzocht op signalen die kunnen wijzen op gezondheidsproblemen.

Een test die je gewoon thuis kunt doen?

Juist dat maakt de ontwikkeling zo interessant. Een uitstrijkje voelt voor veel vrouwen ongemakkelijk of spannend. Een test met menstruatiebloed zou daarentegen gewoon thuis kunnen worden uitgevoerd.

Onderzoekers bekijken momenteel of menstruatiebloed betrouwbaar genoeg is om afwijkende cellen of andere signalen van baarmoederhalskanker op te sporen. Als dat lukt, zou dat de drempel voor deelname aan het bevolkingsonderzoek mogelijk aanzienlijk kunnen verlagen.

Toch benadrukken deskundigen dat het nog te vroeg is om conclusies te trekken. De techniek bevindt zich nog in de onderzoeksfase en moet eerst uitgebreid worden getest voordat deze ingezet kan worden als medische screening.

Voorlopig blijft het uitstrijkje belangrijk

Wie nu een uitnodiging krijgt voor het bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker, kan die dus niet links laten liggen. Voor vrouwen tussen de 30 en 60 jaar blijft de huidige screening gewoon bestaan. Afhankelijk van leeftijd en situatie gebeurt dit met een HPV-zelftest of een uitstrijkje via de huisarts.

Toch kijken onderzoekers met veel belangstelling naar de mogelijkheden van menstruatiebloed. Niet alleen omdat het onderzoek minder belastend kan zijn, maar ook omdat één monster mogelijk informatie kan geven over meerdere aandoeningen tegelijk.

Dat zou in de toekomst kunnen zorgen voor snellere diagnoses, minder belastende onderzoeken en mogelijk zelfs betere zorg voor vrouwen. Of menstruatiebloed het uitstrijkje uiteindelijk echt gaat vervangen, weet niemand nog zeker. Maar dat een maandelijkse menstruatie veel meer informatie bevat dan we jarenlang hebben gedacht, lijkt steeds duidelijker te worden.