Beeld: Canva

De Spoedzusters

SEH & EHBO trainers

De zomer. Voor veel gezinnen betekent dat lange avonden, ijsjes, slippers en eindeloos buitenspelen. Ook voor mij. Tenminste, als ik niet op de Spoedeisende Hulp werk.

Als moeder geniet ik ervan om mijn kinderen zorgeloos te zien spelen. Als SEH-verpleegkundige weet ik tegelijkertijd hoe snel oververhitting bij kinderen kan ontstaan. Juist op een dag die perfect lijkt. Veel ouders herkennen het: je kind lijkt lekker te spelen, klaagt nergens over en toch kan de warmte ongemerkt te veel worden. Dat besef kreeg ik laatst opnieuw tijdens een dienst die ik niet snel zal vergeten.

Waarom ontstaat oververhitting bij kinderen zo snel?

Aan het einde van de middag kwam een jongetje van vier jaar binnen. Zijn wangen waren vuurrood, zijn oogjes dof en hij reageerde nauwelijks op zijn moeder. Ze was zichtbaar in paniek. Ze waren de hele dag naar een recreatieplas geweest.

“Hij heeft toch genoeg gedronken,” zei ze meerdere keren. “Hij wilde alleen ineens niet meer spelen.”

Bij onderzoek bleek dat hij ernstig oververhit was. Zijn lichaam had de warmte simpelweg niet meer kunnen verwerken. Gelukkig waren ze op tijd gekomen. Met koeling, vocht en goede observatie knapte hij langzaam op. Tegen de tijd dat hij weer voorzichtig om een ijsje vroeg, verscheen er ook weer een glimlach op het gezicht van zijn moeder.

Lees ook: Deze hittehack gaat viral, maar experts waarschuwen: “Levensgevaarlijk en kans op elektrocutie”

Hoe herken je oververhitting bij kinderen?

Let onder andere op deze signalen:

• vuurrode wangen
• suf of minder alert zijn
• niet meer willen spelen
• erg warm aanvoelen
• weinig reageren of lusteloos ogen

Merk je dat je kind suf wordt of nauwelijks reageert? Neem dan altijd contact op met een arts. En eerlijk? Op zulke momenten zie ik niet alleen een patiëntje. Ik zie mezelf.

Want ook ik ben die moeder die denkt: “Nog even vijf minuutjes.” Of: “Hij zegt zelf wel wanneer hij moe is.” Maar kinderen voelen hun grenzen vaak nog niet aan. Ze gaan door. Rennen, klimmen, spelen. Tot hun lichaam ineens zegt: genoeg.

Welke zomerse ongelukken zien we het vaakst op de Spoedeisende Hulp?

Op de SEH zien we in de zomer niet alleen oververhitting. We zien ook verbrande schouders na een dagje strand, uitdroging na uren buitenspelen, wespensteken die toch heftiger blijken dan gedacht en ongelukken met trampolines, zwembaden en barbecue’s.

Het zijn vaak geen grote, spectaculaire ongevallen. Juist de kleine momenten waarop alles nét even anders loopt.

Wat kun je doen om oververhitting bij kinderen te voorkomen?

Vaak helpen juist de simpele dingen:

• bied regelmatig water aan, ook als je kind geen dorst zegt te hebben
• plan rustmomenten in de schaduw
• smeer op tijd opnieuw zonnebrand
• laat kinderen regelmatig afkoelen
• houd jonge kinderen extra goed in de gaten tijdens warme dagen

Dat maakt de zomer niet gevaarlijk. Integendeel. Ik gun iedereen een heerlijke vakantie vol herinneringen. Maar misschien helpt het om af en toe even stil te staan.

Welke vragen kun je jezelf stellen op een warme zomerdag?

• Is iedereen al wat drinken gaan halen?
• Heeft er vandaag nog iemand zonnebrand gesmeerd?
• Is het tijd voor een schaduw of rustmoment?

Kleine vragen die soms een groot verschil maken. Sinds die dienst betrap ik mezelf erop dat ik thuis nóg vaker zeg: “Kom, we drinken eerst even een glas water.” Mijn kinderen rollen er inmiddels lachend met hun ogen om. Prima. Dat neem ik graag voor lief.

Want op de Spoedeisende Hulp zie ik iedere zomer opnieuw dat voorkomen vaak veel makkelijker is dan genezen.

En als moeder hoop ik vooral dat jouw zomer gevuld is met natte voeten, vieze ijsjes, zand in de auto en kinderen die ’s avonds uitgeput maar gezond in slaap vallen. Dat zijn wat mij betreft de allermooiste zomerherinneringen.

Soms maken juist de kleinste momenten het grootste verschil

Als ouder kun je niet alles voorkomen. Kinderen horen te spelen, vies te worden en volop van de zomer te genieten. Maar juist door af en toe bewust stil te staan bij voldoende drinken, verkoeling en een rustmoment, kun je veel ellende voorkomen. Niet uit angst, maar uit liefde. Want uiteindelijk wensen we allemaal hetzelfde: een zomer vol mooie herinneringen en kinderen die gezond en veilig weer thuis komen.